Меню KDT
МЕНЮ
 Нұр-сұлтан қаласы әкімдігінің №4 психологиялық – медициналық – педагогикалық кеңес
 
 НҰР-СҰЛТАН ҚАЛАСЫ
№64 МЕКТЕП-ЛИЦЕЙІ
 
Нашар көрушілер
нұсқасы

 

«Алуан-алуан кәсіп бар, таңдай біл де талап қыл!»

кәсіптік бағдар беру бойынша кеңес беру

жұмысының жүргізілгені туралы анықтама

Өткізілген уақыты: 19.01.2021ж

Тақырыбы: «Мамандық таңдау - болашақты ойлау»

Мақсаты: оқушыларға психологиялық-педагогикалық кеңес беру, мамандық таңдауда жауапкершілікті қалыптастыру және кәсіби бағдарының табандылығын анықтау, психологиялық дайындығы мен қиындықтан шығу шеберлігін шыңдау.

Қатысқаны: 9-11 сынып оқушылары

Жұмыс барысы:  9-11 сынып оқушыларымен «Алуан-алуан кәсіп бар, таңдай біл де талап қыл!»тақырыбында кәсіптік бағдар бойынша кеңес беру жұмысы жүргізілді.

Мамандықты таңдау үшін, адам ең алдымен өзін, өз бейімділігін тануы қажет. Өз-өзіне «Мен кіммін?», «Осы өмірдегі менің орным қандай?», «Қалай өмір сүремін?» деген сұрақ қоймайтын адам кем де кем. Мынау көп салалы өмірде мамандықтың түрі көп. Әрине таңдау жасау оңай емес. Ең бастысы – адам еңбекке қабілетті, зейінді болуы қажет және оның мамандығы өзі өскен ортаға маңызды, бағалы үлес қосатындай болуы шарт. Өз ісіне сенімді, дұрыс таңдаған адам ғана жетістікке жетеді. Адам еңбегінен қуанышын таба білсе, бойына жаңа күш қосылып, еңбекке деген шабыты арта түседі. Зор ықылас, шабытпен істеген іс – табыс биігіне жеткізетін қанат. Мамандық таңдау - бұл өмірдегі күрделі шешімнің бірі. Өз ісіңді таңдар алдында қандай мамандықтр бар екендігін және бұл мамандықтың не үшін керек екендігін біліп алған жөн.
 Мамандықтар 5 типке бөлінеді:
«Адам-техника» мамандығы тасымалдау, көтеру құралдарын слесарь-жөндеуші, технологиялық құралдардың наладчигі, жүргізуші, техник, механик.
«Адам-адам» мамандықтар типі. Тәрбиелеу, білім беру, ақпараттандыру тұрмыстық, сауда, денсаулық сақтау қызметіне бағытталған.
«Адам-табиғат» жер бетіндегі барша дүние тіпті адамның өзі де табиғаттан жаратылған. Осы саладағы мамандықтар: микробиолог, балықшы, тракторшы, ветеринар, фельдшер, малшаруашылығы механик комплексінің оператор және бақташы. т.б.
«Адам-таңбалар жүйесі» ауызша және жазбаша сөйлеу, сандар, химиялық, физикалық символдар, нота, сызба , карта, графика, сурет, жол белгісі т.б.
«Адам-бейнелеу образ» бейнелеу, музыка, әдеби бейнелеу және актерлік еңбек түрлері. конструкторшы-модельер, витражшы, суретші-фотограф, музыкант, артист, музыкалық аспаптарды жөндеуші, журналист, кілем тоқушы т.б.


























 

Қымбатты оқушылар!

Өздеріңіз білетіндей, 4 тоқсан қашықтықтан өткізілетін болады, мұғалім оқушыға бағыт бағдар беріп, кері байланыс жасап отырады.

Мұғалім 09:00 ге дейін сабақ кестесі бойынша Kundelik kz-те сабақтың бағдарлау парағын бекітеді. (берілген сілтемелер бойынша видео және аудиоматериалдарға назар аударыңыз) Барлығын мұқият оқып шығыңыз!

Оқушылар 16:00-ге дейін сабақ тақырыбы бойынша материалды оқып, тапсырмаларды орындайды.

Кешкі 17:00-ге дейін оқушылар орындаған тапсырмаларды сканерлеп немесе фото жұмыстарын Kundelik kz-ке жүктейді.

Күн сайын оқушылар өз қалауы бойынша «Ел арна», «Балапан» арнасында телесабақтар  көре алады.

Келесі күні 16:30-дан 12:00-ге дейін мұғалімдер оқушылар орындаған тапсырмаларды тексеріп, оларға коментарий жазады.

Оқушылар сабаққа өз қалауы бойынша алдын-ала Whatsapp арқылы мұғалім ұсынған платформалармен қатыса алады.

Өзіңізге сенімді болыңыз, бәрі жақсы болады! Қажет болған жағдайда мұғалімге хабарласуыңызға болады!!! Сәттілік!

 

Қымбатты кішкентай достар!

 

Санаулы күндерден соң сабақ басталады. Сыныптағы сабақ түсіну барысы, тапсырмаларды орындап мұғаліммен тікелей байланыста болу сендерден сәл қашықтайды. Биылғы оқу жылындағы соңғы төртінші тоқсанда сендер қашықтықтан оқыту арқылы білім аласыңдар. Мұғалім бұл жағдайда да сендермен бірге, көмегін беріп, сендерді тыңдауға әркез дайын. Сонымен қатар ата-аналарыңның да қастарыңда болуға мүмкіндігі бар. Біз біргеміз! Бірге жетістікке жетеміз!   Қашықтықтан оқу кезінде келесі ережелерді сақтау маңызды:
- Сен үшін жаңа нәрсе қызықты болуы керек. «Көз - қорқақ, қол – батыр» дегендей алғашқы қиындықтардан қорықпаңдар!
- Қазір өз бетіңмен сабаққа дайындалу мүмкіндігіңді  ата-анаңа  көрсететін уақыт келді.
-Сабақ басталмас бұрын жұмыс орныңды сабақ кестесі бойынша дайындап қоюды ұмытпа. Бұрын сөмкеңде болатын барлық оқу құралдарын енді үстел үстіне қасыңа қоюға тура келеді.
-Сабақ барысында өзіңе ыңғайлы болу үшін үстел басында денеңді тік дұрыс ұстауды қалыптастыр.
-Сабақтар арасындағы үзіліс кезінде тұрып қозғалуды, жаттығулар жасауды, оның ішінде көзге қажетті жаттығуларды ұмытпа.
-Сабақ барысында орныңнан тұрып жүруге, шулап, басқа сыныптастарыңа кедергі жасауға болмайды, мұғалімді мұқият тыңдау өте маңызды.Түсінбеген немесе жазып үлгермеген тұстарыңды мұғалімнен кейін тағы сұрап білуіңе болады.
-Жауап бергенде, сыныптастарыңның берген жауаптарын тыңдап үйрен, сол арқылы сен оларға құрмет пен сыйластық білдіресің.
-Қолыңнан келмей қалған жағдайларда еш қобалжыма, сен үйреніп отырсың, сондықтан білуге ұмтылып, сабырлы бол!
-Мұғалімге сұрақ қойып, көмек сұрауға қысылма!
-Ең бастысы - өзіңе сенім білдіріп алға қарай ынталансаң, жетістікке жетесің!

Оқушыларға қашықтықтан  оқыту бойынша ұсыныс, кеңестер

 



ЭМОЦИЯ ЖӘНЕ СЕЗІМ

 

Жоспар:

 

Сезім жөнінде түсінік;
Сезімнің түрлері;
Сезімнің пайда болу себептері;
Сезімнің негізгі ерекшеліктері;
Сезімнің қызметі;
Эмоция;
Эмоцияның түрлері;
Эмоция мен сезім арасындағы айырмашылықтар;
Қорытынды;
Сезiм- бұл адамның қоршаған болмыс заттары жəне құбылыстарымен қатынас жасауынан туындаған əрқилы формада көрiнiс беретiнтолғаныс, күйзелiстерi. Адам сезiмi тiршiлiк үшiн керектi де пайдалы қасиет. Толғаныссыз өмiр - өшкен өмiр. Ұлы ғұлама Ə. Науаи "Сезiмсiз адам - кесек, махаббатсыз адам – есек", - деген екен. Көп сезiмдерге адамның өзi құштар. Егер сол сезiмдер қандай да себептермен болмай қалса, адам "эмоциялық ашырқауға" келiп, оның орнын толтыру үшiн əн-күй тыңдайды, əсерлi фильмдер көрiп не қым-қиғаш оқиғалы кiтаптар оқиды.Субьективті толғаныстарға байланысты сезімдер 2 топқа бөлінеді: тіршілік қажеттіліктерді қанағаттандырып, рахатқа бөлеуші ұнамды сезімдер және тіршілік қажеттілікердің орындалмауынан қанағаттанбау кейпіне түсіретін жағымсыз сезімдер.Орындалып жатқан адам қажеттіліктерінің деңгейіне орай сезімдер: қарапайым және күрделі болып бөлінеді. Қарапайым сезімдер: ашу, уайым, қызғаныш. Күрделі сезімдер: моральдік, эстетикалық, отансүйгіштік. Жоғары деңгейдегі сезімдер тек адамға ғана тән.
Ақыл ой сезімі адамның таным әрекетімен байланысты. Сезімнің бұл түрі балалардың оқып оқып білім алуға, ересектердің өз қызметіне, шығармашылық пен өнерге деген көңіл күй қатынасы. Адамның шындықты тануға деген ақыл ой сезімі ең алдымен таңданудан басталады.
Эстетикалық сезім обьективті шындықты бейнелеп, оның әсемдігі мен сұлулығын, жарасымдылығы мен сенімділігін қабылдап, оған әсерленудегі көңіл күй. Әсемдікті қабылдап, оған түйсіну, ләззаттанып, рухани күшін арттыру сезімі адамның өмір тіршілігінде біртіндеп қалыптасатын жағдай. Әсемдікті қабылдау туа пайда болмайды.
Адаамгершілік моральдық сезімдер қоғам талабына сай адамның өз мінезінің лайық не лайық еместігін сезінген көңіл күйін білдіреді. Адамугершілік сезімі моральдық сезім деп те айтылады. «Мораль» «морале» деген француз сөзі. Мағынасы адамгершілік. Адамгершілік сезім қоғамның тарихи дамуына байланысты. 
Сезімнің негізгі пайда болу себептеріне мыналар жатады:
-адамның объектiге қатынасын айқындайтын қажеттiлiктер;
-адамның осы нысанның тиiстiқасиеттерiн түсiнiп, оны санада бейнелеу қабiлеті.
Объектив жəне субъектив жағдайлардың өзара байланысынан адамның қоршаған дүниеге саналы баға беруiмен қатар жеке эмоционал көз-қарасының себептерi ашылады. Сезiмдердiң өзiндiк ерекшелiгi олардың қарама-қарсылықты сипатынан көрiнедi.
-Сезiмдердiң өзiндік ерекшелiгi олардың қарама-қарсылықтысипатынан көрiнедi. Мұндай сипат қарапайым əсерленуге де (рахаттану-қысылу), сондай-ақ күрделi толғаныстарға да (ұнату-жеккөру, қуаныш-мұң, көңiлдi-қайғылы т.б.) тəн.
-Сезiмдерге ғана тəн аса маңызды сипат - олардың бiрiгiмдi(интегралды) келуi. Сезiм бүкiл дененi билеп, адам кейпiн ерекше əсерге бөлейдi. Барша дене қызметтерiнiң басын бiр сəтте бiрiктiрумен сезiм өздiгiнен организмге пайдалы не зиян əсердiң хабаршы қызметiн атқарады. Сезiмдiк сигнал əсер орны мен дененiң жауап əрекетi айқындалмай жатып та санаға жетуi мүмкiн.
-Сезiмдердiң жəне бiр маңызды ерекшелiгi - олардың денедегi тiршiлiк əрекеттермен тiкелей байланыста болуы. Сезiм ықпалынан адамның iшкi тəн қызметiөзгерiске түседi: қан айналымы, дем алыс, ас қорыту, iшкi жəне сыртқы секреция бездерi. Шектен тыс ұзақ уақыт жəне қарқынды болған көңiл-күй толғаныстары организмдi сырқатқа шалдықтырады: қорқыныш - жүрек ауруларына соқтырып, ашу - бауырды, жабырқау мен мұң - асқазанды бұзады.Адам сезімдері ұзаққа созылған филогенетикалық даму тарихына байланысты көпьеген ерекше сипаттағы мынадай қызметтерді атқаратын болды. Олар: бейнелеу, ниеттеу мен ынталандыру, қуаттау, қолдау, ауысу, икемдесу, коммуникативтік.

Эмоция (фр. emotion, лат. enoveo — толғану) — адам мен жануарлардың сыртқы және ішкі тітіркендіргіштер әсеріне реакциясы; қоршаған ортамен қарым-қатынас негізінде пайда болатын көңіл-күй.Эмоция организмнің әр түрлі қажетсінулерге қанағаттануына (ұнамды эмоция) немесе қанағаттанбауына (ұнамсыз эмоция) байланысты. Адамның жоғары әлеуметтік қажетсінулері негізінде пайда болатын тұрақты змоция. Эмоция жоғары түрі адамның іс-әрекетінің өнімді болуына мүмкіндік туғызады. Оларға қуаныш, сүйіспеншілік және т.б. эмоциялар жатады. Жағымсыз эмоция адамның іс-әрекетіне азды-көпті зиян келтіреді. Оларға қорқыныш, қайғы, абыржу, үмітсіздену, үрейлену және т.с.с. эмоциялар жатады.Эмоция іс әрекетке ықпал жасау тұрғысынан: стеникалық (жауапкершілік, жолдастық, достық, айбаттылық) және астеникалық (уайым, енжарлық, көңілсіздік) болып бөлінеді.
Эмоция тудыратын стрестің пайда болу ағымында биологиялық танымдықтың 3 буыны болатыны белгілі болды. Олар:

 

  • Күйзеліс тудыратын бағалар; күйзелістің анық қаталдығы, онша үлкен мөлшерде болмағанымен проблема оны өз еліне, біліміне және түсінігіне қарай бағалануында;
  • Оқиғаның өзіне немесе оның бағасына деген физиологиялық-биохимиялық және биологиялық жауабы. Адренологиялық-биохимиялық әсер етеді;
  • Алдағы уақытта күйзелісті болдырмайтын, оның неше түрлі себептерін жоюға арналған іс-әрекет (мінез-құлық)
  • Эмоция мен сезімдер арасындағы айырмашылықтар:

Қорыта айтқанда сезімдерде мәнерлі қозғалыстар жөнді байқалмайды, тұрақты терең әсерлі сезім адам психологиясындағы басты белгілердің бірі, ал эмоция болса мәнерлі қозғалыстарға бай келеді, мұyда адам өзін тек организм тұрғысынан көрсете алады. Жоғары сезімдердің қалыптасуына, адамның өскен ортасы, отбасы, ұжымы елеулі әсер етеді, өсіресе халқымыз айтқандай "Сөз сүйектен өтеді ..." т.б. мәтелдері сезімді тәрбиелеу қажет екеніне дәлел болады. Осы тұрғыдан алғанда, сезім ми қабығының жұмысынан, ондағы динамикалық стереотип жасалып отыратындығынан тәуелді. Ал, эмоцияға келсек, мұның физиологиялық негізі ретикулярлық формацияның лимби жүйесінің, соңдай-ақ, ондағы гипоталамус бөлігінің (дененің зат алмасуы, температурасын реттестіретін жүйке) орталығымен ұштастырамыз. Мәселен, осы жүйке қызметінің орталықтарына зақым келсе, адам тойғанын білмейтін, немесе шөлі қанбайтын жағдайға ұшырайды. Бұл жерде де сезімдер мен эмоцияның бір-бірінен айырмашылығы байқалады. Адамның сезімдері ылғи да қоғамдық-тарихи сипатта болады. Мәселен, адамның адамгершілік сезімдері қоғамдағы өзгелерге байланысты өзгеріп отыратыны белгілі. Сезім — адамның өзіне, өзге адамдарға, айналасындағы заттар мен құбылыстарға көңіл-күйінің қатынасын білдіретін және оларды бейнелейтін психикалық үрдіс. Сезімінің психикалық үрдіс екендігін білдіретін тағы бір ерекшелігі — оның адам көңіл-күйіне байланысты әрбір үрдіске белгілі бір түрде рең беріп тұратындығы.. Сезім мен эмоцияның адам іс-әрекеті мен көңіл-күйіне ұнамды әсер етуі стеникалық — күшті сезім тудырса, ал ұнамсыз не теріс әсер етуі астеникалық — әлсіз, жағымсыз сезім тудырады. Адам сезімінің қайнар бұлағы — бізді қоршаған болмыс, объективтік шындық.


Мамандық  таңдау – ең маңызды  мәселе

       Оқушының  өзі таңдайтын мамандық  туралы ойын бір жүйеге келтіріп, дұрыс таңдау жасауына көмектесу, өз бетінше шешім қабылдап, өзіндік мақсатын айқындай білу қабілеттілігін арттыру, жауапкершілік, міндеттілік, зерттеушілік  әрекетін іске асыру мүмкіндіктерін кеңейту, оқушының тұлғалық және өмірлік өзін-өзі тануын қамтамасыз ететін болашақ кәсіби  бағдарына сәйкес дербес дамуына жағдай жасау.

Мәңгі лаулап жану үшін ғаламда, Үлкен бақыт табу үшін ғаламда,
Үлкен болып қалу үшін ғаламда. Үлкен арман керек екен адамға.

                                                                                   Мұхтар  Шаханов

Жұмыс мақсаты: оқушыларға өзінің қабілетін, белгілі бір кәсіби  салаға бейімділігін анықтауына, соның негізінде  жоғары буында оқу бағдарын дұрыс таңдауына  көмек беру;

Мектеп бітірушілердің алдында тұрған басты мақсат – болашақ мамандығын таңдау.

Мамандық таңдау - адам өміріндегі ең негізгі мәселе болып табылады. Себебі, қоғамға кемел де терең біліммен қаруланып ғылым мен техниканың сан қырлы тетігін меңгерген, бүкіл әлемдік құндылықтарды бойына сіңірген ұрпақ қажет.

Бүгінгі білімді жас егемен елдің ертеңі болу үшін мамандықты дұрыс таңдағаны жөн. Өйткені, ХХІ ғасырда жұмыс істейтін мамандар Отанның мақсат-мүддесін алдыңғы орынға қоятын мемлекеттік басқару мен өз саласын жетік меңгерген маман болуы қажет.

Бейіналды даярлық жұмыстары

1-    саты (1-4 сыныптар) Оқушылардың  жеке  психологиялық ерекшеліктерін зерттеу.  Кәсіби  ой- ниеті мен қызығушылығын зерттеу. Күнделік жүргізу.
2-саты ( 5-7 сыныптар) Ата- аналарының  мамандықтарымен таныстыру. Оқушылардың  қабілеттерін зерттеу.  Мамандықтар әлемімен  және аса зәру   деген мамандықтармен таныстыру.  Кәсіби білімге  дейінгі мүмкіндіктерін  сауалнама арқылы анықтау. Оқушылардың мүмкіндіктерін арттыру үшін әртүрлі іс- шараларға қатыстыру.
3-саты (8-9 сыныпта р)Мамандық таңдауға  деген қызығушылығын  арттыру, мамандық таңдаудың мағынасы мен мәнін  түсінуге және өзін -өзі  дұрыс анықтай білуіне, оқу орындары  туралы  мәліметтермен ақпараттандыру, мамандық таңдаудағы қателіктерді болдырмау т.б.

Бейіналды  даярлықты  екі  кезеңде  жүргізіледі.

1-кезең: ақпараттандыру, яғни жасөспірімдерді мамандықтар әлемімен таныстыру, жай ғана үстірт емес, әр мамандықтың адамға қоятын нақты талаптарымен тереңдей таныстыру
2-кезең: бейіндік бағдарды анықтау, мұндағы  басты мақсат – түрлі қызмет саласындағы тұлғаның қызығушылығы мен қажеттілігін, бейімін анықтау.

Ол үшін ең алдымен, тұлғаның өз мүмкіндіктерін тануына бағыт-бағдар беріледі.

-Оқушының қабілеті мен қызығушылығын, қажеттілігі мен мүмкіндігін ескере отырып, бейінін анықтауына

-Адамның өзін-өзі тануы үшін өзіне және айналасындағыл арға  мәлім және беймәлім қырлары мен қасиеттерін білуіне

Өз болашағыңды анықтауда мынадай ережелерді ұстан:• Алдағы өмірлік жоспарың қандай болмасын, шетел тілін үйреніп, компьютерде жұмыс істеуді игергенің аса пайдалы. Бұлардың кезкелгені мамандыққа қажет болары сөзсіз!

• Мектептегі оқу пәндері – нақты мамандық емес екендігін есіңе сақта. Пәнге деген қызығушылық оған байланысты жұмыстың саған сөзсіз ұнайтынын білдіре бермейді.

• Мүмкіндігінше өзің таңдаған мамандықтың өзіңнің денсаулық жағдайыңа тура келетінкелмейтіндігі жөнінде дәрігерден кеңес алғаның жөн.

• Мамандық таңдауға байланысты сені, сенің қалаған мамандығыңды толық білмейтін адамдардың ақыл-кеңесіне құлақ салудың қажеті шамалы.

• Мамандық таңдауда оның сырт келбетіне, көңілге қонымды жақтарына ғана назар аударудың қажеті жоқ, мүмкіндігінше қалаған мамандығыңның жұмыс мазмұны жөнінде көбірек білуге тырыс.

• Егер мамандық сенің досыңа ұнаса, саған да ұнайды деген қорытынды жасауға болмайды.

• Саған қолыңнан келетін істі мамандық етіп таңдаған пайдалырақ болмақ. Әйтсе де, бұл сөз қарапайым естілгенмен, көбіне назардан тыс қалып жатады.

• Сән қуып, мамандық таңдаудың қажеті жоқ. Сен оқуыңды тамамдап, жұмыс істегенше, ол мамандық сәннен шығып қалуы мүмкін.

• Заманауи ағымға қарай кейбір мамандықтар тез ескіріп, оның орнын жаңа мамандықтар басып жатыр. Сондықтан кез келген жағдайда қосалқы таңдаған мамандығың болуы қажет.

• “Жақсы адам” – бұл мамандық емес. Егер саған адам ұнаса, оның меңгерген мамандығын мен де таңдауым керек деп жаңсақ қорытынды жасауға болмайды.

• Өзің таңдаған мамандығыңның мазмұны, қызықты қырлары, жұмыс тәртібі мен жағдайы, кәсіби өсу мүмкіндігі туралы сұраққа жауап бере алғанда ғана сенің мамандық таңдаудағы ой-ниетің салмақтана түспек.

• Өзіңмен алдын ала психологиялық жұмыс жүргізбей-ақ, нық қадам жасай беруге болатын бірде-бір мамандықтың жоқ екендігін есіңе сақта!

Оқушылардың интернетте  қауіпсіздік ережелер

Мінез-құлық нормалары мен адамгершілік қағидалары виртуалды және нақты әлемде бірдей. Басқа адамдардың еңбек өнімдерін заңсыз көшіру (музыка, Ойындар, бағдарламалар және т.б.) плагиат болып саналады (бөтен туындының қасақана авторлығын иемдену). Интернетте көріп немесе оқып жатқан нәрсеге сенбеңіз. Қандай да бір ақпараттың шындығына күмән болған жағдайда ересектерден кеңес алу керек. Басқа интернет пайдаланушыларына өзінің жеке ақпаратыңызды (мекен-жайын, телефон нөмірін, мектеп нөмірін, ойын үшін сүйікті орындарды және т.б.) хабарлауға болмайды. Егер сіз чат арқылы сөйлессеңіз, хабарларды жылдам жіберу бағдарламаларын қолдансаңыз, желілік ойындар ойнасаңыз, интернетте пайдаланушының идентификациялық атын көрсетуді талап ететін бірдеңемен айналысасыз, онда бұл атауды ересектермен бірге таңдаңыз, ол ешқандай жеке ақпарат жоқ екеніне көз жеткізу үшін.  Интернеттегі достар, шын мәнінде, олар өздерінің айтқандары болмауы мүмкін, сондықтан сіз онлайн достармен жеке кездесуге болмайды.  Сізге белгісіз адамдардан жіберілген файлдарды ашуға болмайды. Бұл файлдарда жағымсыз мазмұны бар вирустар немесе фото/бейне болуы мүмкін.  Интуицияға сенуді үйреніңіз. Егер интернетте бір нәрсе психологиялық ыңғайсыздық тудырса, ересектермен өз әсерлерімен бөлісіңіз.

Бастауыш сынып оқушыларына арналған негізгі ережелер

Әрқашан ата-анадан интернеттегі бейтаныс заттар туралы сұраңыз. Олар не істеу қауіпсіз және не жоқ екенін айтады.  Интернетте біреумен дос болуды бастамас бұрын, ата-аналардан қауіпсіз қарым-қатынасты қалай құруды сұраңыз.  Ешқашан таныс емес адамдарға өзіңіз туралы айтпаңыз. Сіз қайда тұратыныңызды, қандай мектепте оқитыңызды, телефон нөмірін тек достарыңыз бен отбасыңыз білуі керек.  Сіз білмейтін адамдарға фотосуреттерді жібермеңіз. Бейтаныс адамдар сіздің жеке фотосуреттерді көрудің қажеті жоқ.  Интернеттен келген адамдармен ата-аналарсыз кездеспеңіз. Интернетте көптеген адамдар өзі туралы жалған айтады.  Интернетте сөйлесіп, басқалармен мейірімді болыңыз. Дөрекі сөздерді жазбаңыз, дөрекі оқып, естігенде де жағымсыз. Сіз адамды ренжітіп аласыз.  Егер сізді біреу ренжітсе,  міндетті түрде ата-аналарға айтыңыз. 

Орта сынып оқушыларына арналған негізгі ережелер

 Сайттарға тіркелу кезінде жеке ақпаратты көрсетпеуге тырысыңыз, өйткені ол бейтаныс адамдарға қол жетімді болуы мүмкін. Сондай-ақ, сіздің фотосуретіңізді бөгде адамдардың қалай көрінуі туралы түсінік бере отырып орналастыру ұсынылмайды.  Веб-камераны достарыңызбен сөйлескен кезде ғана пайдаланыңыз. Бөтен адамдардың сөйлескен кезде Сізді көре алмауын қадағалаңыз, өйткені ол жазылуы мүмкін. Бейтаныс адамдардан жағымсыз хаттар "спам"деп аталады. Егер сіз мұндай хат алсаңыз, оған жауап бермеңіз. Егер сіз осындай хатқа жауап берсеңіз, жіберуші сіз өзіңіздің электрондық пошта жәшігіңізді пайдаланасыз және сізге спам жіберуді жалғастыратынын білетін болады.  Егер сіз бейтаныс мекенжайдан хабар келсе, оны ашуға болмайды. Мұндай хаттарда вирустар болуы мүмкін.  Егер сізге жағымсыз және сізді қорлайтын мазмұнмен хат келсе, егер біреу сіздің қарым-қатынасыңызға  дұрыс емес болса, бұл туралы хабарлаңыз. Егер сізді біреу ренжітсе  ересектерге барлығын айтып беріңіз. 

Жоғары сынып оқушыларына арналған негізгі ережелер

Интернетте жеке ақпаратты орналастыру қажет емес.  Жеке ақпарат — ұялы телефон нөмірі, электрондық пошта мекенжайы, үй мекенжайы және жеке фотосуреттер.  Егер сіз интернетте фото немесе бейне жарияласаңыз-әркім оларды көре алады. Спам (қажетсіз электрондық пошта) жауап бермеңіз.  Сізге белгісіз адамдар жіберген файлдарды ашпаңыз. Сіз шын мәнінде бұл файлдарда не бар екенін білу мүмкін емес – оларда "агрессивті" мазмұны бар вирустар немесе фото/бейне болуы мүмкін.  Im контакт парағына бейтаныс адамдарды қоспаңыз (ICQ, MSN Messenger және т.б)  Есіңізде болсын, виртуалды таныс адамдар өздері үшін бермесе де болуы мүмкін. Егер сізде жақын туыстарыңыз болмаса, интернетте танысқан адамдармен нақты өмірде кездеспеңіз. Егер сіздің виртуалды досыңыз шын мәнінде ол берген адам болса, ол сіздің өз қауіпсіздігіңіз туралы қамқорлығыңызға жақсы қарайды!    Егер сізді біреу ренжіткен болса, ересектерге айтудың ешқашан кеш емес.

Сайттарға бару және электрондық поштаны қабылдау кезіндегі қауіпсіздік ережелері 

Бейтаныс сайттарға бармаңыз.  Егер Сізге пошта арқылы Word немесе Excel файлы келсе, тіпті таныс адамнан ашпас бұрын, оны макровирустарға тексеріңіз.  Егер EXE файлы тіпті таныс болса, оны іске қоспаңыз, бірден өшіріңіз және поштаны оқу бағдарламасындағы кәрзеңкені тазалаңыз.  Тегін Интернет ұсынатын сайттарға кірмеңіз(тегін e-mail емес, бұл әр түрлі заттар).  Ешқашан ешкімге құпия сөзді жібермеңіз.  Парольдер үшін қиын есте сақтау сандар мен әріптер жиынтығын пайдалануға тырысыңыз.

Қауіпке Назар аударыныз!!!

Біраз мерзімнен соң мектепте демалыс басталады. Балаларда бос уақыт пайда болады. Электр  құралдарын пайдалану кезінде Қауіпсіздік техникасын сақтау ережелерін және  басқа да САҚТАЛУҒА тиісті қарапайым мәселелерді  білу балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз етеді және жарақаттар мен жазатайым оқиғалардын алдын алады. 


Тренинг тақырыбы:  Жетістікке жету жолдары

Тренинг  мақсаты:    оқушылардың өз болашағын, бағытын айқындап, мақсат қоя білуге үйрету.

Міндеттері:

оқушыларға өз  мұратына жету жолдары туралы түсінік беру;
Оқушылардың  өзін-өзі тәрбиелеу, өзін-өзі жетілдіру арқылы болашаққа құштарлығын арттыру;                                                                                    
Оқушылардың өз болашағына деген жауапкершілікке,сенімділікке тәрбиелеу;

Барысы:

Талдау сұрақтары:  /оқушыларды топқа бөлу арқылы ұйымдастыруға болады, әр талқылау сұрақтарын әр топқа беріп,еркін түрде ойларын ашық айтуға жағдай жасау керек/

Жетістік дегеніміз не?

Жетістікке жету үшін адам қандай қасиеттер мен дағдыларды өз бойына сіңіру керек деп ойлайсыңдар?

Өмірлік мақсатына, белгілі бір жетістікке жетуге қандай адамнаң мүмкіндіктері көп болады?

Жетістікке жету оңай ма? 

Нақыл сөздерді талдау

«Адам дүниеге тек қана келіп, әншейін ғана аттана бермейді: ол артына ой қалдырады, ойдан мұра қалдырады.Ол өмірге адам болып келіп,адамкүйінде қайтады» Баубек Бұлқышев

«Әрбір адам қандай да бір іс үшін туады. Жер басып жүрген әрбір адамның өмірде өз міндеттері бар» Э.Хемингуэй

«Өмірің мәні былайша қысқаша тұжырымдалады: дүние жылжиды,жетіле береді,адам баласының міндеті оған бағына отырып және әрекет ету арқылы осы қозғалысқа қатысуы» А.Толстой

Қазақстан Республикасының саяси стратегиялық бағыттарында да «Бір мақсат,Бір мүдде,Бір болашақ»—деп көрсетілген.  Әрбір адамның жеткен жетістігі—барлығының жеткен жетістіктері жиналып бір мемлекеттің жетістігін құрайтыны туралы айтып өту керек.

Шығармашылық тапсырма

«Бүгіннен—жарқын болашағыма» жоба құрастыру: /Бөлінген топтар арқылы жүргізуге болады/  Бір топ—іскерлер/бизнесмендер/ бір топ –әншілер ,бір топ –жас ғалымдар, б»р топ—туризмді дамытушылар

-мақсат

-әрекет

-құрал

-уақыт

-нәтиже

Соңынан әр топ жұмсын қорғайды, сарапшысы ретінде ұстаздарды немесе ата-аналарда алуға болады.

Түйіндеме

  Жетістікке жетудің алғашқы қадамы -мақсатыңды нақтылап алуын керек.

  Мақсатты өмірдегі нақтылы мүмкіндіктеріңе сай таңдап ал

  Ұсақ мақсаттарыңа уақытыңды бос шығындама

  Үлкен мақсаттарды қою көп күш жұмсауды қажет ететінін ұмытпа

Жетістікке ұмтылуда адамның жанына қуат беретін, адам өмірінің аса маңызды құндылықтары ол ата-ана,Отан,махаббат,достар, туыстар,ұстаздар.Адам өмірі мақсатсыз болмайды. Ол көздеген мақсатты нақты белгілеп, бар ақыл- ойын,күш жігерін соған бағыттайды.

Жетістікке жету үшін адам соған қарай талаптану керек. «Талап адамның өз бойындағы қандай да бір қабілетін,алдына қойған мақсатын,табиғи дарынын жетілдіру үшін аса қажет.Егер талап болмаса,олар уақыт өте көмескіленіп ұсақталып кетеді. Талап пен жігер—серіктес қасиеттер. Талап пен жігерді адамның өзі дамытып,қайрай алады.

 Адам өмір бойы ізденуге, өмірдің беймәлім сырларын ашуға талаптанады. Сол жолда ол адамгершілік қасиеттерді тірек етіп алғанда да жақсылық жаршысы болмақ. Адамзаттың өмірлік мұраты да осы»

«Болғанда ақыл дария,кеудең кеме,

 Кемесіз дариядан өтем деме.

 Кеудеңде санаң болса,талап ізде,.

 Талапсыз жетістікке жетем деме».

Жетістікке жету үшін адам өз бойындағы кедергілермен де күресе алуы керек.

- Өзіңізді шектемеңіз. «Мен есептеу жағынан онша емеспін», «Мен тілді үйрене алмай жатырмын», «Менің миым бағдарламалауды үйренуге күші жетпейді», «Өз ойымды іске асыруға шыдамдылығым жетпейді»,—бұл жолы болмаушының сөзі. Олар өзін-өзі шектейді. Жұмыс істеу қабілетіңіз бен дағдыңыздың шектеулі дегенді ұмытыңыз.Айналаңыздағылар менен ақылды деп ойлауды доғарыңыз. Бұл дұрыс бағыт емес. Мақсатыңызға жетуде бар күшіңізді салыңыз Сонда ғана сіз жетістікке жетесіз.
- Сіз ақталудың шеберісіз. Жолы болмаушылар әр сәтсіздіктен қисынсыз себеп іздейді. Олар оны ақырында табады. «Реалист болу» дегенді олар басқаша түсінеді. Әрқашан өз әрекетсіздігінен ақталуға тырысады. Бұның орнына жәй ғана шаруаны аяқтап тастауына болар еді. Миымыз ақталуға сылтау іздей бастағанда, оны тоқтатып, бір нәрсені жасауға итермелейтін ынта-жігерді іске қосуымыз қажет.
- Адамдармен қарым-қатынас жасай алмайсыз. Жолы болмаушылар әлеуметтік дағдылардан жұрдай болады. «Мен осындаймын және оған көнемін»— жолы болмаушылардың сөзі. Олар ешқандай негізсіз тәкаппар сезінеді. Боямашылдықты кім ұнатады ? Міне, ондай әдеттерден аулақ болайық.» Өзіне ұнайтын жандарға жағымды әрі сыпайы боп көріну қиын емес. Ал сіз өзіңізге ешқандай пайда әкелмейтін адамдармен дәл осылай қарым-қатынас жасап көріңіз. Адамды танып –білудің ең ұтымды жолы—жүріс-тұрысына,мінез құлқына және айналасындағы адамдармен қарым-қатынасына мән беру. Сонымен қатар,тағы бір керемет жолы-оның бір затын бүлдіргендегі сізге деген реакциясын көру.

Сонымен  есте сақтаңыз: 

Жетістікке жету үшін:Бір кездері мұнан да қиын күндер болғанын еске алыңыз. Үміт отын өшірмей алға ұмтылыңыз.

Оқушыларға  жетістікке жеткен ұлы тұлғалар өмірінен мысал келтіріп аяқтауға болады./Атақты спортшылар, жазушылар,т/б/

Рефлексия ретінде  стикерлерді үлестіріп,кері байланыс ұйымдастыруға болады.


«Жетістікке жету жолдары» тақырыбында оқушылармен өткен тренинг

ХАТТАМАСЫ

Өткізілген күні: 7 қараша

Жұмыс нысаны: Жас ұлан ұйымы мүшелері 8 сынып оқушылар /көшбасшылар/

Жұмыс тақырыбы: «Жетістікке жету жолдары»

Жұмыстың мақсаты: оқушылардың өз болашағын, бағытын айқындап, мақсат қоя білуге үйрету.                                                                                                  
Жүргізген: мектеп педагог-психологы  Искакова  А.А.

Кездесу барысы: Мектеп оқушыларымен өз болашағын, бағытын айқындап, мақсат қоя білуге көмектесу мақсатында  «Жетістікке жету жолдары» тақырыбында тренинг болып өтті. Тренинг барысында оқушыларға әсер ету үшін ойланып көр, нақыл сөздерді талдау,  «Бүгіннен—жарқын болашағыма» жоба құрастыру, жетістікке жетуде кедергідлерді жеңу және жетістікке жетелейтін кеңестер ұсынылды.



«Жалпыадамзаттық құндылықтар» тақырыбында 6-7 сыныптармен өткен кездесу

ХАТТАМАСЫ

Өткізілген күні:  16 қаңтар, 2020 жыл

Жұмыс нысаны: 6-7 сынып оқушылары

Жұмыс тақырыбы: «Жалпыадамзаттық құндылықтар».

Мақсаты: Адамдарға деген ізгі ниеттілік, құрмет, жанашырлық пен сенім, кеңпейілділік, басқалардың мүддесі үшін жан аямаушылық сияқты жеке қасиеттерді дамыту, сондай-ақ кішіпейілділік, адалдық, шыншылдық та рухани-адамгершілікке баулу.

Жүргізген: мектеп педагог-психологы  Искакова  А.А.

Кездесу барысы: Адамдарға деген ізгі ниеттілік, құрмет, жанашырлық пен сенім, кеңпейілділік, басқалардың мүддесі үшін жан аямаушылық сияқты жеке қасиеттерді дамыту, сондай-ақ кішіпейілділік, адалдық, шыншылдық та рухани-адамгершілікке баулу мақсатында  «Жалпыадамзаттық құндылықтар» тақырыбында кездесу өткізілді. Кездесу барысында қазіргі замандағы жаһандық мәселелер туралы пікірлестік. Жаһандық мәселелер 2 топқа бөлінеді.

  1. Жеке тұлғалық дағдарыс
  2. Қоғамдық әлемдік дағдарыс туралы түсінік берілді.



 















Анықтама

Қыркүйектің 27 ші жұлдызында мектебімізде  «Қыз болашағы-елболашағы» атты апталықтың аясында «Қыздарға әсемдік жарасады» атты сыр-сұхбат өтті. Іс-шара барысында қыздардың тәртіп, киім кию, жүріс-тұрыс, өзін-өзі ұстауы сияқты т.б тақырыптар қозғалды. «Қызға қырық үйден» тиым деген ата-бабаларымыздың ізгі жолын жалғап, бүгінгінің қылықты, ибалы қыздарын тәрбиелеу біздің мақсатымыз. Сондықтан да аталмыш шара мектебімізде ,жалпы қоғамда өте өзекті болып отыр. Сыр-сұхбатқа түгел 8 сыныптардан 50 шақты қыз қатысты.